Πώς δύο μονάδες μέτρησης έκαψαν ένα διαστημόπλοιο στον Άρη.
Μια αλυσίδα χαμένων προειδοποιήσεων, ελλιπών ελέγχων και ομάδων που δεν κατάφεραν ποτέ να μιλήσουν την ίδια γλώσσα
www.naftemporiki.gr/
Το Mars Climate Orbiter είχε εκτοξευθεί στις 11 Δεκεμβρίου 1998. Ήταν σχεδιασμένο να γίνει ο πρώτος διαπλανητικός μετεωρολογικός δορυφόρος: να παρακολουθεί την ατμόσφαιρα, τη σκόνη, τους υδρατμούς και τις εποχικές μεταβολές του Άρη, δημιουργώντας καθημερινές εικόνες του καιρού σε έναν άλλο κόσμο.
Είχε και έναν δεύτερο, κρίσιμο ρόλο. Θα λειτουργούσε ως αναμεταδότης επικοινωνιών για το Mars Polar Lander, το οποίο επρόκειτο να προσεδαφιστεί κοντά στον νότιο πόλο του πλανήτη λίγους μήνες αργότερα.
Το Mars Climate Orbiter είχε εκτοξευθεί στις 11 Δεκεμβρίου 1998. Ήταν σχεδιασμένο να γίνει ο πρώτος διαπλανητικός μετεωρολογικός δορυφόρος: να παρακολουθεί την ατμόσφαιρα, τη σκόνη, τους υδρατμούς και τις εποχικές μεταβολές του Άρη, δημιουργώντας καθημερινές εικόνες του καιρού σε έναν άλλο κόσμο.
Είχε και έναν δεύτερο, κρίσιμο ρόλο. Θα λειτουργούσε ως αναμεταδότης επικοινωνιών για το Mars Polar Lander, το οποίο επρόκειτο να προσεδαφιστεί κοντά στον νότιο πόλο του πλανήτη λίγους μήνες αργότερα.
.................................
.................................
Το λογισμικό της Lockheed Martin, η οποία είχε κατασκευάσει το διαστημόπλοιο, παρήγαγε τα στοιχεία της ώσης σε λίβρα-δευτερόλεπτα. Το σύστημα πλοήγησης του Jet Propulsion Laboratory, όμως, περίμενε να τα παραλάβει σε νιούτον-δευτερόλεπτα, όπως όριζαν οι προδιαγραφές.
Κανένα από τα δύο συστήματα δεν εμφάνισε μήνυμα λάθους. Το αρχείο πέρασε κανονικά από το ένα στο άλλο.
.................................
Η προδιαγραφή που απαιτούσε τη χρήση νιούτον υπήρχε. Δεν ακολουθήθηκε. Ο ολοκληρωμένος έλεγχος της μεταφοράς των δεδομένων από το ένα σύστημα στο άλλο δεν πραγματοποιήθηκε με την αναγκαία αυστηρότητα.
Το λάθος δεν ήταν κρυμμένο βαθιά μέσα σε εκατομμύρια γραμμές κώδικα. Τα στοιχεία ήταν μπροστά στους μηχανικούς. Απλώς κανείς δεν έλεγξε σε ποια μονάδα ήταν γραμμένα.
«Ποιος έχει την ευθύνη;»
Η έρευνα της NASA δεν σταματά στη λανθασμένη μονάδα μέτρησης. Εντοπίζει ανεπαρκή στελέχωση, ελλιπή εκπαίδευση, αδύναμη επικοινωνία μεταξύ των ομάδων και ανεπαρκείς δοκιμές από την αρχή έως το τέλος του συστήματος.
.................................
Οι μηχανικοί της Lockheed Martin βρίσκονταν στο Κολοράντο. Η ομάδα πλοήγησης εργαζόταν στην Καλιφόρνια. Ανάμεσά τους υπήρχαν έγγραφα, αρχεία και διαδικασίες, αλλά όχι η επικοινωνία που απαιτούσε μια αποστολή χωρίς περιθώριο λάθους.
.................................
Το λάθος που δεν έπρεπε να φτάσει ποτέ στον Άρη
Το Mars Climate Orbiter χάθηκε εξαιτίας ενός λάθους που θα μπορούσε να είχε εντοπιστεί με έναν απλό έλεγχο. Αλλά στις σύνθετες επιχειρήσεις, τα καταστροφικά ατυχήματα σπάνια προκαλούνται από ένα μόνο λάθος.
Προκαλούνται όταν ένα λάθος περνά απαρατήρητο από κάθε επόμενο επίπεδο άμυνας.
Ένας μηχανικός χρησιμοποιεί τη λάθος μονάδα. Ένας δεύτερος υποθέτει ότι είναι σωστή. Το λογισμικό δεν ελέγχει. Η δοκιμή δεν γίνεται. Οι αποκλίσεις εμφανίζονται αλλά δεν διερευνώνται. Οι ανησυχίες δεν φτάνουν εγκαίρως σε εκείνον που μπορεί να σταματήσει την πορεία.
Και στο τέλος, δύο ομάδες εξαιρετικά ικανών ανθρώπων κοιτάζουν την ίδια σειρά αριθμών — αλλά δεν βλέπουν το ίδιο πράγμα.
.................................
Το διαστημόπλοιο δεν χάθηκε όταν μπήκε πολύ χαμηλά στην ατμόσφαιρα του Άρη.
Είχε χαθεί πολύ νωρίτερα — τη στιγμή που ένας αριθμός πέρασε από τη μία ομάδα στην άλλη και κανείς δεν ρώτησε τι ακριβώς σήμαινε.